ABCEgipt -> Egipt -> Zabytki Egiptu -> Luxor ->

Luxor

 

LUXOR - miasto w południowym Egipcie, na prawym brzegu Nilu, w miejscu południowej części starożytnych Teb, oddzielone kanałem od części północnej, zwanej obecnie Karnak.

Luksor jest jednym najpopularniejszych, z turystycznego punktu widzenia, miast w Egipcie. Miasto to nazywane jest często największym muzeum świata na świeżym powietrzu ze względu na ruiny kompleksu świątyń w Karnaku, świątynię Luksoru oraz niezliczoną liczbę starożytnych posągów, świątyń i krypt (m. in. Dolinę Królów) na zachodnim brzegu Nilu. Z tego powodu Luksor jest doskonałą bazą turystyczną i popularnym miejscem na spędzenie wakacji, zarówno jako miasto, jak i jako start (lub meta) rejsów po Nilu.


Atrakcje turystyczne:

WSCHODNI BRZEG:

  • Świątynia Luksorska - zwana także Świątynią Narodzin Amona, jest jednym z dwóch (drugim jest świątynia w Karnak) najważniejszych zabytków wschodniego brzegu Teb. Jest klasycznym przykładem architektury z czasów faraonów. Wejście do świątyni prowadzi między dwiema potężnymi bramami (tzw. Pylonami), na których przedstawiono zwycięstwo Ramzesa II nad Hetydami w bitwie pod Kadesz. Po obu stronach wejścia ustawione są dwa kolosalne posągi siedzącego Ramzesa oraz 25-metrowy obelisk z różowego granitu. Za pylonami znajduje się dziedziniec Ramzesa II, nad którym góruje od wschodu średniowieczny meczet Abu al-Haggag. Posągi Ramzesa II, z czarnego granitu, strzegą wejścia do najstarszej części świątyni, która zaczyna się od majestatycznej kolumnady Amenhotepa III - alei 14 ogromnych kolumn.
  • Świątynia w Karnaku - zespół budowli wzniesionych w okresie Nowego Państwa i czasach późniejszych. Po piramidach w Gizie Karnak jest najważniejszym zabytkiem starożytnego Egiptu. Do kompleksu należą:
    • Wielka świątynia Amona-Re - z czasów XVIII i XIX dynastii - rozległy zespół, z licznymi dziedzińcami, pylonami (bramami), salami, posągami, wielkim świętym jeziorem
    • posąg Ramzesa II - imponujący granitowy obelisk ze stojącą na jego stopach postacią królowej, który znajduje się koło wejścia do Wielkiej Sali Hypostylowej
    • Wielka Sala Hypostylowa - w tej ogromnej sali znajdują się 134 potężne kolumny; jest to wspaniałe osiągnięcie architektoniczne ówczesnych czasów
    • Świątynia Chonsu - poświęcona synowi Amona i Mut; wejście główne prowadzi przez wspaniałą bramę z czasów Ptolemeusza III; cała świątynia pozostaje zachowana w dobrym stanie
    • Świątynia Ptaha - z czasów XVIII dynastii
    • Świątynia Ramzesa III (świątynia jubileuszu) - z okresu XX dynastii; są to ruiny
    • Świątynia Opet – niewielka budowla, położona obok świątyni Chonsu. W jej wnętrzu znajdują się ładne reliefy z czasów ptolemejskich i rzymskich
    • Święte jezioro
    • Pomnik wielkiego skarabeusza Chepri - postawiony za czasów Amenhotepa; znajduje się na północ od świętego jeziora
  • Muzeum Luksorskie - usytuowane w połowie drogi między świątyniami w Luksorze i Karnaku, nowocześnie zaprojektowane muzeum ma wspaniałe zbiory dzieł sztuki pochodzących ze świątyń i grobów z danych Teb. Najsłynniejsze eksponaty to: złocona głowa Hathor (znaleziona w grobie Tutanchamona w Dolinie Królów), 24 posągi, w tym niemal idealnie zachowany, 2,5-metrowy posąg Amenhotepa III oraz figury bogini Mut i Amona (odkryte w 1989r. w świątyni w Luksorze) oraz wiele innych.
  • Muzeum mumifikacji - niewielkie muzeum nad brzegiem Nilu, zawiera fascynującą ekspozycję, która pokazuje proces mumifikacji, stosowany przez stulecia w starożytnym Egipcie. Wystawione są narzędzia służące do usuwania wewnętrznych organów, pokazane substancje, którymi balsamowano ciało, oraz przedmioty potrzebne zmarłemu podczas podróży w zaświaty. Najcenniejszym obiektem zbiorów jest trumna i nienaruszona mumia Maseharti, wielkiego kapłana.

ZACHODNI BRZEG:

  • Dolina Królów - dolina położona na terenie Teb Zachodnich, będąca miejscem spoczynku władców starożytnego Egiptu w okresie od XVI do XI wieku p.n.e. Pierwszym faraonem, który rozkazał budowę swojego grobowca w tej dolinie był Totmes I , ostatnim - Ramzes XI. Znajdują się tam 62 skalne grobowce. Są to wykute w skale kompleksy grobowe, składające się z ciągu licznych korytarzy i sal. Znajdują się tu grobowce:
    • Amenhotepa II - jest to jeden z najgłębszych grobów w Dolinie Królów; na jego niższy poziom schodzi się po 90 stopniach. Ściany komory zdobią freski, przedstawiające króla przed bóstwami: Ozyrysem, Anubisem i Hathor oraz sceny Amduat (księgi o zaświatach). Sufit zdobi polichromia (ozdoba malarska) przedstawiająca rozgwieżdżone niebo.
    • Horemheba - grobowiec należący do największych w nekropolii - Dolinie Królów
    • Merenptaha - grobowiec, w którym znajduje się sarkofag z różowego granitu. Wizerunek z pokrywy sarkofagu jest jednym z najlepiej zachowanych przedstawień faraona.
    • Ramzesa I - jest nieduży, ale wspaniale udekorowany. W komorze grobowej zachował się wielki granitowy sarkofag.
    • Ramzesa II zw. Wielkim - położony jest nieopodal wejścia do Doliny, w jej głównej części, po zachodniej jej stronie; jest to ciąg korytarzy, prowadzący od wejścia, do komnaty grobowej. Obecnie mumia Ramzes II znajduje się w Muzeum Egipskim w Kairze.
    • Ramzesa III - zwany jest "Grobem Harfiarzy", od płaskorzeźby w jednej z bocznych komór, przedstawiających dwóch ślepych muzykantów. Grób jest dobrze zachowany, barwne reliefy na jego ścianach ukazują sceny z życia codziennego (jest to nietypowe dla grobów królewskich).
    • Ramzesa IV - ściany grobu pokrywają greckie i koptyjskie graffiti, oraz zachowały się tam piękne, w żywych barwach sceny z Księgi Umarłych
    • Ramzesa VI - do komory grobowej prowadzi długi, prosty korytarz. Na ścianach zachowały się w dobrym stanie polichromie. Główne dekoracje to: sceny z Litanii Re i portrety króla przed Re, sceny z Księgi Jaskiń i Księgi Umarłych, sceny z Księgi Bram i Księgi Amduat, na sklepieniu umieszczono obrazy z Księgi Nieba.
    • Ramzesa IX - nieukończony grobowciec faraona, władcy starożytnego Egiptu z czasów XX dynastii, z okresu Nowego Państwa. Obecnie mumia króla znajduje się w Muzeum Egipskim w Kairze.
    • Ramzesa X - długi i wykuty głęboko w skale. Sala o czterech filarach poprzedza komorę grobową z astronomicznym malowidłem na suficie
    • Seti I – największy grobowiec z XIV w. p.n.e. - ma przeszło 100 metrów długości; posiada jedną z najbardziej skomplikowanych konstrukcji wśród grobowców znalezionych w Dolinie Królów. Składa się z szeregu komnat połączonych schodami i rampami, tworzących najdłuższy i najgłębszy grób w dolinie. Ściany grobowca pokryte są licznymi freskami, przedstawiającymi króla przed wizerunkami bóstw oraz scenami z ceremonii pogrzebowych.
    • Siptaha - jest jednym z najdłuższych w Dolinie Królów, sięga 106 m w głąb skały. Barwne reliefy zdobią ściany, a na suficie wyobrażone są królewskie sępy rozpościerające skrzydła na całą szerokość korytarza.
    • Totmesa III - grobowiec szóstego władcy starożytnego Egiptu z XVIII dynastii, panującego w latach ok. 1504 - ok. 1450 p.n.e. Był to jeden z najwybitniejszych faraonów.
    • Tutenchamona - odnaleziony przez współczesnych badaczy w 26.11.1922r. Było to sensacyjne odkrycie, bowiem po raz pierwszy udało się znaleźć grób z pełnym wyposażeniem. Większość znalezionych przedmiotów to: wyroby rzemieślnicze i jubilerskie, meble, kaplice, rydwany, posągi, broń, biżuterię, naczynia i inne. W grobowcu (w skarbcu) znaleziono też mumie maleńkich dzieci - dziewczynek oraz miniaturową trumnę zawierającą pukiel włosów i inskrypcję z imieniem królowej Teje.
  • Dolina Królowych - dolina położona w Tebach Zachodnich, na lewym brzegu Nilu, południe od Doliny Królów. Pochowano tam żony królów Egiptu i niektórych książąt z czasów końca XVIII - XX dynastii. Do najpiękniejszych i najbardziej znanych należą:
    • Grób królowej Nefertari (żony Ramzesa II) - uważany jest za najpiękniejszy w Egipcie. Niedawno zakończono w nim prace konserwatorskie. Jego wspaniała dekoracja malarska przedstawia podróż duszy w zaświaty.
    • Grób Amon-her-chopszefa - dobrze zachowany, bardzo ciekawy grób syna Ramzesa III. Schody od wejścia prowadzą w dół do sali, której ściany pokryte są pięknymi malowidłami w żywych barwach.
    • Grób księcia Chaemwese (syna Ramzesa III) - na delikatnych płaskorzeźbach zachowała się duża część polichromii (barwnych ozdób malarski). Ukazują one Ramzesa III przedstawiającego swego syna różnym bogom i składającego im ofiary.
    • Grób królowej Titi - mały i częściowo zniszczony, ale zachowały się w nim wyjątkowo piękne malowidła.
  • Świątynia Hatszepsut - zwana "Świątynią Milionów Lat" to egipska budowla sakralna zbudowana u stóp gigantycznej ściany skalnej w Deir el Bahari (Teby) w XV w. p.n.e. przez budowniczego Senenmuta jako świątynia grobowa królowej Hatszepsut.
  • Świątynia Seti I - znajduje się w miejscowości Gurna; wykonana została z wapienia i zbudowana w planie litery L; zachowała przepiękne reliefy przedstawiające czynności rytualne przeprowadzane w świątyni.
  • Ozyrejon - budowla wzniesiona z ogromnych granitowych bloków, często bywa interpretowana jako rodzaj cenotafu Ozyrysa; znajduje się obok świątyni Seti I
  • Kolosy Memnona - posągi faraona Amenhotepa III z XVIII dynastii wysokości 20 m. Postawiono je około 1370 p.n.e. w Tebach Zachodnich. Jest to jedyna zachowana część świątyni grobowej tego faraona. Posągi wykuto z bloków skalnych kwarcytu. Przedstawiają faraona zasiadającego na tronie. W przedniej części tronu, po bokach faraona, wyrzeźbiono dwie niewielkiej wysokości postacie kobiet. Są to żona faraona Teja i jego matka Mutemuja.
  • Medinet Habu - Świątynia Ramzesa III - druga co do wielkości po Karnaku i niemal równie ciekawa świątynia. Centrum zespołu zajmuje potężna świątynia grobowa Ramzesa III wzorowana na Ramesseum. Na zachód od pierwszego dziedzińca znajdują się pozostałości pałacu Ramzesa III. Również w obrębie zespołu jest mniejsza świątynia Amona, wzniesiona przez Hatszepsut.
  • Ramesseum - (XIX dynastia) - świątynia Ramzesa II - dokładnej jest to kompleks świątyń pobudowanych przez Ramzesa II w Tebach Zachodnich. Do dnia dzisiejszego zachowały się tylko ruiny.
  • Deir al-Medina (Wioska Budowniczych Grobowców) - rzemieślnicy, słudzy i robotnicy pracujący przy budowie kolejnych grobów królewskich byli grzebani na cmentarzach sąsiadujących z ich domami. Jednym z najładniejszych jest grób Sennedżema, sługi żyjącego w czasach XIX dynastii.
  • Ruiny Świątyni Meremptaha

 

WYSPY:

  • Wyspa Bananowa - jedna z wysp na Nilu w południowej części Luksoru w Egipcie. Nazwa wyspy pochodzi od faktu, że na wyspie znajduje się plantacja bananów.
  • Wyspa Krokodylowa - jedna z wysp na Nilu, na południe od Wyspy Bananowej w południowej części Luksoru w Egipcie. Wyspa jako całość zajęta jest przez hotel Movenpick i przebywanie na niej podlega opłacie. Znajduje się tam, m. in., mały ogród zoologiczny.